Năng suất lúa không hình thành ở một thời điểm riêng lẻ mà được quyết định xuyên suốt các giai đoạn sinh trưởng và phát triển của cây lúa. Mỗi yếu tố cấu thành năng suất đều gắn liền với một giai đoạn cụ thể, từ lúc mạ bén rễ - đẻ nhánh, làm đòng, trổ bông cho đến vào hạt. Các yếu tố này tuy giữ vai trò khác nhau nhưng có mối liên hệ chặt chẽ, tạo thành một chuỗi quyết định năng suất hạt cuối vụ. Vì vậy, chỉ khi cây lúa được chăm sóc và quản lý tốt ở tất cả các giai đoạn sinh trưởng, tiềm năng năng suất mới được phát huy tối đa, giúp ruộng lúa sinh trưởng khỏe và cho năng suất cao.
Các yếu tố cấu thành năng suất
Công thức tính năng suất lúa theo lý thuyết có thể viết như sau:
Năng suất hạt = Số bông/m2 x Số hạt/bông x Tỉ lệ hạt chắc/bông (%) x Khối lượng 1.000 hạt
Có thể thấy, năng suất lúa là kết quả tổng hòa của 4 yếu tố. Chính vì sự liên kết chặt chẽ này, việc áp dụng các biện pháp chăm sóc phù hợp ở từng giai đoạn sinh trưởng là nền tảng quan trọng để nâng cao năng suất lúa một cách hiệu quả và bền vững.
Biện pháp để tăng năng suất lúa
Để tăng năng suất lúa, ta cần tối ưu 4 yếu tố trên:
1. Tăng số bông trên một đơn vị diện tích (số bông/m2)
Thời điểm quyết định số bông trên một đơn vị diện tích chủ yếu diễn ra trong giai đoạn sinh trưởng sớm của cây lúa, từ sau khi sạ đến khoảng 10 ngày trước khi đạt số chồi tối đa. Trong giai đoạn này, khả năng đẻ nhánh và tỷ lệ chồi hữu hiệu sẽ quyết định mật độ bông, từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất cuối vụ.
Các biện pháp để tăng mật độ bông:
-
Mật độ gieo sạ hợp lý, tránh sạ quá dày hoặc quá thưa để cây lúa có không gian sinh trưởng và đẻ nhánh hiệu quả
-
Bón phân cân đối và quản lý nước khoa học
-
Chủ động phòng ngừa sâu bệnh hại
-
Kết hợp các giải pháp kích chồi ở giai đoạn 18 - 22 ngày để tăng số chồi hữu hiệu
Hình 1. Mật độ gieo sạ hợp lý góp phần đảm bảo số lượng chồi hữu hiệu trên một đơn vị diện tích
2. Tăng số lượng hạt trên mỗi bông
Năng suất lúa sẽ cao hơn khi mỗi bông lúa có nhiều hạt. Số hạt trên bông nhiều hay ít tùy thuộc vào số nhánh gié, số hoa phân hóa cũng như thoái hóa. Toàn bộ quá trình này nằm trong thời kỳ làm đòng đến trổ.
Các biện pháp để tăng số hạt trên bông:
-
Ưu tiên chọn giống lúa khỏe, sinh trưởng mạnh, có khả năng nở bụi sớm và tập trung
-
Bón phân đón đòng và nuôi đòng đúng thời điểm, đúng nhu cầu dinh dưỡng của cây
-
Chủ động phòng trừ sâu bệnh và côn trùng gây hại trong giai đoạn làm đòng.
-
Bố trí thời vụ gieo sạ hợp lý để hạn chế rủi ro do mưa bão trong thời kỳ làm đòng
Hình 2. Tăng số lượng hạt trên mỗi bông, tối ưu giai đoạn làm đòng đến trổ
3. Tăng tỉ lệ hạt chắc trên mỗi bông
Tăng tỉ lệ hạt chắc, hay nói cách khác là giảm tỉ lệ hạt lép, cũng là yếu tố quan trọng quyết định năng suất lúa. Muốn có năng suất cao, tỉ lệ hạt chắc trên mỗi bông phải trên 80%.
Các biện pháp để tăng tỉ lệ hạt chắc:
-
Đảm bảo cây lúa sinh trưởng khỏe trong giai đoạn trổ, duy trì bộ lá xanh bền để tăng khả năng quang hợp và nuôi hạt
-
Bón phân cân đối, tránh dư đạm ở cuối vụ, đồng thời bổ sung đầy đủ kali và trung, vi lượng nhằm hỗ trợ quá trình vận chuyển và tích lũy dinh dưỡng vào hạt
-
Quản lý nước hợp lý, tránh để ruộng khô hạn hoặc ngập sâu kéo dài làm ảnh hưởng đến khả năng thụ phấn và nuôi hạt
-
Chủ động phòng trừ sâu bệnh hại, đặc biệt là các đối tượng gây hại trên lá và bông, nhằm hạn chế tình trạng lép lửng do cây suy yếu
4. Tăng trọng lượng hạt
Trọng lượng hạt lúa chịu ảnh hưởng bởi kích thước và mức độ tích lũy dinh dưỡng trong hạt. Trọng lượng hạt thường được biểu thị thông qua chỉ tiêu trọng lượng 1.000 hạt (tính bằng gam), phản ánh độ mẩy và khả năng nuôi hạt của cây lúa. Trọng lượng 1.000 hạt cao đồng nghĩa với hạt lúa to, mẩy, đạt tiêu chuẩn chất lượng tốt.
Các biện pháp để tăng trọng lượng hạt:
-
Lựa chọn giống lúa có kích cỡ hạt lớn, khả năng trổ bông tập trung, tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình nuôi hạt đồng đều
-
Bón phân nuôi đòng và nuôi hạt đầy đủ, đúng thời điểm, giúp tăng khả năng tích lũy tinh bột và làm hạt mẩy, nặng cân
-
Duy trì mực nước hợp lý trong ruộng lúa ở giai đoạn ngậm sữa
-
Hạn chế tình trạng lúa đổ ngã bằng việc quản lý nước và dinh dưỡng hợp lý
-
Chủ động phòng trừ sâu bệnh, côn trùng gây hại, đặc biệt trong giai đoạn lúa ngậm sữa nhằm duy trì hiệu quả nuôi hạt
Hình 3. Tăng tỉ lệ hạt chắc và trọng lượng hạt
Tối ưu năng suất lúa với giải pháp dinh dưỡng từ BiocropSciences Việt Nam
Để tối ưu đồng thời các yếu tố cấu thành năng suất lúa như số bông, số hạt, tỷ lệ hạt chắc và trọng lượng hạt, việc kết hợp các giải pháp dinh dưỡng phù hợp theo từng giai đoạn là rất cần thiết. Các giải pháp này giúp cây lúa sinh trưởng khỏe, giảm stress bất lợi và phát huy tốt hơn tiềm năng năng suất vốn có.
Trong đó, bộ ba giải pháp “Kích rễ nhiều lông - Chồi to thân cứng”, “Đòng to bông bự” và “Hạt Sumo nặng - chắc - sáng” đã và đang được đông đảo bà con tin dùng nhờ khả năng đáp ứng trọn vẹn nhu cầu dinh dưỡng ở từng giai đoạn sinh trưởng của cây lúa.
-
Ở giai đoạn đẻ nhánh, giải pháp “Kích rễ nhiều lông - Chồi to thân cứng” giúp cây lúa rễ khỏe, nhiều lông hút, chồi con bằng chồi mẹ, lá xanh dày, cây đứng vững, tăng hấp thu dinh dưỡng, từ đó tăng số chồi hữu hiệu - yếu tố quyết định mật độ bông.
-
Ở giai đoạn làm đòng, giải pháp “Đòng to bông bự” giúp tăng số hạt chắc và nhánh gié, lá đứng xanh dày, rễ khỏe, thân cứng, hạn chế đổ ngã. Đây là yếu tố quyết định số lượng hạt trên mỗi bông.
-
Ở giai đoạn lúa cong trái me đỏ đuôi, giải pháp “Hạt Sumo nặng - chắc - sáng” là chìa khóa cho hạt chắc, nặng ký, sáng mẩy, vô gạo nhanh, lá và đòng xanh, tăng 15 - 18% năng suất, tăng chất lượng hạt.
Bên cạnh đó, Frusome 8SL cũng là trợ thủ đắc lực giúp lúa đạt năng suất cao. Là “sức mạnh sinh dưỡng tự nhiên”, Frusome 8SL với sự kết hợp giữa DA-6 và 14-hydroxylated brassinosteroid giúp cây lúa tăng khả năng quang hợp, tăng sức chống chịu trước điều kiện bất lợi, hỗ trợ cây sinh trưởng mạnh và cho năng suất cao. Có thể sử dụng ở nhiều giai đoạn trải dài từ diệt mầm đến lúa trổ đều, Frusome 8SL là giải pháp tối ưu giúp cây lúa khỏe, hạt chắc, tăng năng suất, tăng lợi nhuận.
Hình 4. Tăng năng suất lúa với quy trình dinh dưỡng từ BiocropSciences Việt Nam
Tăng năng suất lúa không đến từ một biện pháp đơn lẻ, mà là kết quả của quá trình quản lý đồng bộ xuyên suốt cả vụ mùa. Khi nhà nông hiểu đúng và tác động đúng vào từng yếu tố cấu thành năng suất - từ số bông, số hạt, tỷ lệ hạt chắc đến trọng lượng hạt, cây lúa sẽ phát huy tối đa tiềm năng vốn có, cho năng suất cao và ổn định hơn.
Hãy liên hệ ngay với BiocropSciences Việt Nam để được tư vấn chi tiết về giải pháp giúp lúa tăng năng suất và hướng đến mùa vụ bội thu!
____________________
Nhằm đáp ứng nhu cầu sử dụng sản phẩm ngày càng nhiều của nhà nông, Công ty CP BiocropSciences Việt Nam cần hợp tác với anh chị là nhà phân phối, đại lý vui lòng liên hệ: 0866 68 39 68
CÔNG TY CP BIOCROPSCIENCES VIỆT NAM
Kỹ thuật: 0768 868 999
Kinh doanh: 0866 68 39 68
